Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Wysokie drzewa - interpretacja

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Wiadomości wstępne

Wiersz Leopolda Staffa „Wysokie drzewa” został opublikowany w zbiorze noszącym ten sam tytuł, w 1932 roku. Z chwilą premiery tomu, poeta został obrzucony negatywnymi epitetami, począwszy od ślepego tradycjonalisty, poprzez zakochanego w młodopolskich ideałach głupca, a skończywszy na piewcę niepasujących do realiów międzywojnia nurtów symbolizmu czy impresjonizmu.

Z dzisiejszej perspektywy badacze jego twórczości używają nieco innych słów, na streszczenie tematyki zbioru:.

„Staff był naszym największym po Norwidzie poetą kultury. Stworzył całe cykle utworów poświęconych zabytkom kultury antycznej i kultury Włoch (jak przykładowo cykl Miłość w posągach w tomie Gałąź kwitnąca, Śladem stopy antycznej, w Uśmiechach godzin czy Tryptyk sztuki włoskiej w tomie Wysokie drzewa). Był poetą, który na wszystkie ludzkie sprawy, w tym także na przyrodę, patrzył przez pryzmat kultury, przez świadomość literatury, malarstwa i ich historycznie zmiennych konwencji. Także jego obrazy ogrodów, sadów – „wysokich drzew” nawiązywały do utrwalonych w kulturze wyobrażeń. Cytatem bądź aluzją stylistyczną odwoływały się do biblijnych wyobrażeń ogrodu, do sielskiego pejzażu starożytnych, utrwalonego w konwencji sielanki czy Georgik Wergiliusza, do wzorców zapisanych w malarstwie renesansowym, a także w malarstwie współczesnym. Przykładowo: liryk Ogród przedziwny może być odebrany jako świadoma lub nieświadoma parafraza poetycka Dziwnego ogrodu Józefa Mehoffera.


Poprzez aluzję obrazową bądź stylistyczną z pozoru proste i bardzo zwyczajne, bardzo „życiowe” motywy, którymi posługuje się Staff (jak motyw ogrodu czy wędrowca) zyskują głębię historyczną i wymiar spraw wiecznie ludzkich, obecnych w najstarszych zapisach kultury śródziemnomorskiej. Sięgnięcie po takie obrazy, mające długą tradycję w kulturze, po wyobrażenia archetypiczne pozwala w niedługim utworze lirycznym rozpiąć most między przeszłością a teraźniejszością, pozwala widzieć sprawy ludzkie w wymiarze uniwersalnym, nie tylko tu i teraz, ale także in illi tempore, w odległym czasie przeszłości. Tkwi za takim ujęciem człowieka przeświadczenie, że „o tyle właśnie, o ile człowiek wykracza poza chwilę historyczną i ulega swej potrzebie przeżywania archetypów – realizuje się jako istota integralna, uniwersalna” (Irena Maciejewska, „Poeta ładu moralnego – Leopold Staff, [w:] „Poeci dwudziestolecia międzywojennego. Sylwetki 2”, pod red. Ireny Maciejewskiej, Warszawa 1982, s. 251-252).


Interpretacja

Liryk dosłownie jest opisem tytułowych wysokich drzew, lecz pod tą metaforą kryje się próba oddania skomplikowanych i wielopłaszczyznowych relacji jednostki z naturą.

Podmiot liryczny zachwyca się urodą wyjętego z impresjonistycznego obrazu krajobrazu i majestatycznością wysokich drzew na tle zachodzącego słońca i połyskującego w jego świetle jeziora, co można odczytywać także jako podziwianie wzorcowych, przekazywanych z pokolenia na pokolenie kryteriów sztuki:
„O, cóż jest piękniejszego niż wysokie drzewa,
W brązie zachodu kute wieczornym promieniem,
Nad wodą, co się pawich barw blaskiem rozlewa,
Pogłębiona odbitych konarów sklepieniem”.


Opis jest przepełniony wyrazami działającymi na wyobraźnię czytelnika. Drzewa zostały „wykute” „wieczornym promieniem” w „brązie zachodu” słońca, tafla jeziora mieni się blaskiem „pawich barw”, odbijając przy tym ogromne sklepienie konarów.

Podobne wrażenie dźwiękowo-wizualne niesie ze sobą druga zwrotka:
„Zapach wody, zielony w cieniu, złoty w słońcu,
W bezwietrzu sennym ledwo miesza się, kołysze,

Gdy z łąk koniki polne w sierpniowym gorącu


strona:    1    2  




Baza studiów
Kim chcesz zostać?

Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Biografia Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Miejsce Czechowicza w literaturze
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja
Sam - analiza i interpretacja
Żal - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Wit Stwosz - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Powrót - interpretacja i analiza
Erotyk - interpretacja i analiza
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja

Jasieński Bruno
But w butonierce - interpretacja
But w butonierce - analiza
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską

Leśmian Bolesław
W malinowym chruśniaku - geneza
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - analiza
Urszula Kochanowska - geneza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Topielec - interpretacja
Topielec - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Dziewczyna - analiza
Dwoje ludzieńków - geneza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - analiza
Dusiołek - geneza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - analiza
Szewczyk - interpretacja
Szewczyk - analiza
Pan Błyszczyński - geneza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - analiza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
La précieuse - geneza
La précieuse - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja
Płyty Carusa - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Przedśpiew - interpretacja
Przedśpiew - analiza
Deszcz jesienny – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Kowal – interpretacja
Kowal - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Curriculum vitae - analiza
Kartoflisko - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Ars poetica - interpretacja
Ars poetica - analiza

Słonimski Antoni
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja
Credo - analiza i interpretacja

Tuwim Julian
Sokrates tańczący - interpretacja
Sokrates tańczący - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja
Rzecz czarnoleska - analiza
Wiosna. Dytyramb - geneza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - analiza
Mieszkańcy - geneza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - analiza
Do krytyków - geneza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - analiza
Prośba o piosenkę - geneza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - analiza
Sitowie - geneza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - analiza

Wierzyński Kazimierz
Kufer - geneza
Kufer - interpretacja
Kufer - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Motto - analiza i interpretacja
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja

Inne
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Główne cechy polskiego futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu
Główne założenia futuryzmu
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Biografia Juliana Przybosia
Tematyka wierszy Przybosia
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Poetyka „Żagarów”





Tagi: