Do krytyków - interpretacja ostatnidzwonek.pl
      Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Do krytyków - interpretacja

Pod pozorem opisu zwyczajnej przejażdżki tramwajem w majowe popołudnie utożsamiany z autorem, pierwszoosobowy podmiot liryczny dzieli się z czytelnikami (zwłaszcza z tytułowymi „krytykami”) swoimi przemyśleniami na temat idei i misji sztuki rozumianej nie tylko w aspekcie poezji, lecz także wszelkich jej artystycznych przejawów.

Obecność programu poetyckiego, postulowanego przez całą grupę Skamander jest widoczna dopiero po dokładnym prześledzeniu sposobu przedstawienia sytuacji lirycznej oraz odczytania jej jako metaforę.

Beztroska jazda tramwajem w słoneczny, bezchmurny dzień i czynione z tej okazji spostrzeżenia ukazują cechy charakteru podmiotu lirycznego. Jego spontaniczność i ekstatyczność, ogromny entuzjazm oraz filozofię afirmacji życia oddaje już początek liryku, naszpikowany podkreślającymi jego stan wykrzyknieniami:

„A w maju
Zwykłem jeździć, szanowni panowie,
Na przedniej platformie tramwaju!
Miasto na wskroś mnie przeszywa!
Co się tam dzieje w mej głowie:
Pędy, zapędy, ognie, ogniwa,
Wesoło w czubie i w piętach,
A najweselej na skrętach!”.


Podmiot nie reprezentuje powielanego w polskiej literaturze modelu jednostki zakochanej w wiejskim stylu życia. Przeciwnie – świadomość nieograniczonych możliwości metropolii sprawia, iż ekstaza „przeszywa na wskroś”, a adrenalina skacze na samą tylko myśl o oferowanych w każdej oglądanej z tramwaju uliczce rozrywkach..

Całą ta afirmacja miasta nie oznacza, że podmiot jest zaślepiony budowlami i zapachem benzyny, unoszącej się w powietrzu. Potrafi skupić się zarówno na sile i różnorodności metropolii, jak i roztkliwić się nad urodą tonących pod majowym słońcem drzew i ławek w parku. Wszechobecne przejawy budzącej do życia przyrodę wiosny wypełniając jego serce miłością do kwiatów i wypuszczających pierwsze pąki drzew:
„A drzewa w porywie natchnienia
Szaleją wiosenną wonią,
Z radości pęka pąkowie (…)”.


Dzięki umiejętności wyostrzenia wszystkich zmysłów i wsłuchania się w otaczających go świat, podmiot liryczny potrafi dostrzec niezdefiniowane do tej pory barwy, wyczuć przenikające się zapachy miasta i wiosny czy spostrzec pozornie nic nieznaczące gesty nieznajomych, dające mu znaki na temat ich charakterów i osobowości. Tuwim stworzył postać, która „czyta” w otaczających go rzeczach niczym w encyklopedii.

Ostre zakręty pojazdu wywołując w podmiocie radość przynależną raczej dziecku podczas zabawy w wesołym miasteczku, a nie dojrzałemu mężczyźnie. Możliwość jazdy na przedzie pojazdu, rozszerzająca jego perspektywę podróżnika, sprawia mu nieopisaną uciechę:
„Wesoło w czubie i w piętach”.

Wiersz jest zapisem poglądów Tuwima na życie i sztukę. Banalna podróż tramwajem staje się zaczątkiem filozoficznej refleksji na temat kondycji współczesnego mu człowieka i pretekstem, by ukazać panaceum na trapiące go bolączki i niekończące się rozterki związane z odnalezieniem się w Polsce po odzyskaniu niepodległości – skupienie się na codziennych sprawach i dążenie do czerpania radości z danego nam jeden raz życia. Nie bez przyczyny poeta został okrzyknięty po tym liryku „filozofem młodości”.

[nr]Ludwik Fryde w miażdżącym pamflecie „Klęska Juliana Tuwima” twierdził: „Odrębność Tuwima polega (…) na tym, że to, co zazwyczaj jest w liryce czynnikiem pobocznym, dodatkowym albo też wstępnym, tutaj staje się sprawą główną, meritum, jedynym sensem artystycznym. Ani myśl, ani obraz poetycki, ani wzruszenie o konkretnej treści nie wysuwa się jako czynnik dominujący lub choćby samoistny, wszystko rozpływa się i ściąga w jeden dreszcz biologiczny, w odruch energii o nieokreślonym celu i przeznaczeniu. Dynamizm bijący z wierszy Tuwima pozbawiony jest treści i kierunku. I to stanowi cechę, która je wyodrębnia” (Andrzej Gronczewski, „Obroty Rzeczy czarnoleskiej – Julian Tuwim”, [w:] „Poeci dwudziestolecia międzywojennego. Sylwetki 2”, pod red. Ireny Maciejewskiej, Warszawa 1982, s. 360).[/nr]

strona:    1    2  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteś gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Miejsce Czechowicza w literaturze
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Biografia Józefa Czechowicza
Sam - analiza i interpretacja
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja
Żal - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja
Wit Stwosz - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Erotyk - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja

Jasieński Bruno
But w butonierce - analiza
But w butonierce - interpretacja
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską

Leśmian Bolesław
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - geneza
Pan Błyszczyński - analiza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - geneza
Szewczyk - analiza
Szewczyk - interpretacja
Dusiołek - analiza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - geneza
Dwoje ludzieńków - analiza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - geneza
Dziewczyna - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Topielec - analiza
Topielec - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - geneza
W malinowym chruśniaku - analiza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
La prcieuse - analiza i interpretacja
La prcieuse - geneza
Płyty Carusa - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja

Słonimski Antoni
Credo - analiza i interpretacja
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Przedśpiew - analiza
Przedśpiew - interpretacja
Ars poetica - analiza
Ars poetica - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Kartoflisko - interpretacja
Curriculum vitae - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Kowal - analiza
Kowal – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Deszcz jesienny – interpretacja

Stanisław Przybyszewski

Tuwim Julian
Sokrates tańczący - analiza
Sokrates tańczący - interpretacja
Sitowie - analiza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - geneza
Prośba o piosenkę - analiza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - geneza
Do krytyków - analiza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - geneza
Mieszkańcy - analiza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - geneza
Wiosna. Dytyramb - analiza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - geneza
Rzecz czarnoleska - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja

Wierzyński Kazimierz
Kufer - interpretacja
Kufer - geneza
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja
Motto - analiza i interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Kufer - analiza

Inne
Główne cechy polskiego futuryzmu
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Poetyka „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Tematyka wierszy Przybosia
Biografia Juliana Przybosia
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Główne założenia futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu





Tagi: