Mieszkańcy - geneza ostatnidzwonek.pl
      Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Mieszkańcy - geneza

Mieszkańcy

W 1933 roku ukazał się jeden z ważniejszych tomów poezji Juliana Tuwima – „Biblia cygańska”. Jednym z opublikowanych w nim wierszy są „Mieszkańcy”.

Gdy w utworach „Do krytyków”, „Ranyjulek!” czy „Do prostego człowieka” autor afirmował miejski styl życia, tak w „Wiośnie” czy w tym dziele ukazał miasto jako skupisko najróżniejszych dewiacji, zbiorowisko odchyleń moralnych, środowisko koterii, nepotyzmu i kołtunerii oraz jako przyczynę dehumanizacji jednostki. Tuwim nie wahał się zdemaskować postępowania czy cech, uważanych dotąd za sferę tabu, o czym - przy okazji artykułu napisanego po jego śmierci – zdawał sobie sprawę Witold Gombrowicz. W jednym z tomów jego słynnych „Dzienników” czytamy:

„Śmierć Tuwima. Wyobrażam sobie nekrologi. Ale tu, prywatnie, mogę zanotować: zmarł największy współczesny poeta polski. Największy? Niewątpliwie. Wielki? Hm…
Nie wprowadził nas w nic, niczego nie odkrył, w nic nie wtajemniczył, nie dostarczył żadnego klucza. Ale wibrował – tryskał – olśniewał…magią „poetyckiego słowa”. Taka zmysłowa wibracja poetyckiej harfy, ziejącej werbalnym luksusem, jest w sztuce najwyższą aspiracją ludów prymitywnych, więc był to poeta, który nie przynosił nam zaszczytu, więc trochę nas demaskował. Wstyd polega na tym, że o każdym wierszu Tuwima możemy powiedzieć, iż jest „cudowny”, ale na pytanie, co tuwimowskiego wniósł Tuwim w poezję świata, nie potrafimy udzielić odpowiedzi. Gdyż Tuwim, jako Tuwim, to jest jako osobowość, nie istniał. Harfa bez harfiarza” (Jan Marx, „Skamandryci”, Warszawa 1993, s. 17-18).

Analizując przemówienia żałobne, wygłoszone po odejściu tego wielkiego twórcy, przywołać należy jeszcze kilka najważniejszych opinii:

„Dokonał elektryfikacji słów w zacofanym gospodarstwie poetyckim” - Mieczysław Jastrun.

„Uwydatnił różnice między modernistycznym a nowoczesnym traktowaniem mowy poetyckiej (…) Tuwim zastał lirykę polską ziemiańską i staroświecką, a zostawił ją demokratyczną i nowoczesną. Odświeżył jej tematykę przez nowy pejzaż i nowego bohatera: odświeżył jej technikę przez nowe metody obróbki słowa, któremu nadał szlif i ostrość diamentu (…).Któż – od czasu romantyków – dokonał więcej?” - Artur Sandauer.


„Żegnając wielkiego poetę pośród żywych, witamy go zarazem tam, dokąd już dawno wkroczył stopą nieomylną – w wielkiej tradycji poezji polskiej, w pamięci ludu polskiego, w pokładach mowy polskiej, która żywić będzie przyszłych poetów jego zdobyczą, miazgą jego wysiłku twórczego, jaka weszła już w gałąź i liść drzewa poezji polskiej” - Kazimierz Wyka.

Odejście Tuwima zamknęło pewną epokę w polskiej poezji – epokę utworów demaskatorskich, ale napisanych nowoczesnym style. Andrzej Gronczewski, autor rozdziału „Obroty Rzeczy czarnoleskiej – Julian Tuwim”, opublikowanego w pozycji „Poeci dwudziestolecia międzywojennego. Sylwetki 2” pod redakcją Ireny Maciejewskiej (Warszawa 1982, s. 353-355; 406), trafnie podsumował atmosferę, powstałą w literackim środowisku po śmierci Tuwima,:

„Diagnozy te stawiają Tuwima w rzędzie największych rewelatorów mowy poetyckiej. Obrysowują one jakby kontury jego dokonań, zakres jego nowatorstwa lirycznego. Tuwim jednak – czego próbowały dowieść późniejsze dociekania krytyczne – nie tyle otworzył nową epokę w dziejach lirycznej polszczyzny, stając się jej trwałym uosobieniem, ile zajął miejsce na pograniczu epok, na styku różnych tendencji i usiłowań poezjotwórczych (…)

Śmierć Tuwima – tak odczuli ją wówczas poeci – była zamknięciem całej epoki w dziejach lirycznej polszczyzny. Odchodził, żegnany wielogłosem trenów i elegii, strofami Lechonia, Wierzyńskiego, Jastruna. Zdaniem autora Rzeczy ludzkiej Tuwim dowiódł, iż:

strona:    1    2  


Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Miejsce Czechowicza w literaturze
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Biografia Józefa Czechowicza
Żal - analiza i interpretacja
Sam - analiza i interpretacja
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Wit Stwosz - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja
Erotyk - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza

Jasieński Bruno
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską
But w butonierce - analiza
But w butonierce - interpretacja

Leśmian Bolesław
Dziewczyna - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Topielec - analiza
Topielec - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - geneza
W malinowym chruśniaku - analiza
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - geneza
Pan Błyszczyński - analiza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - geneza
Szewczyk - analiza
Szewczyk - interpretacja
Dusiołek - analiza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - geneza
Dwoje ludzieńków - analiza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - geneza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
Płyty Carusa - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja
La prcieuse - analiza i interpretacja
La prcieuse - geneza

Słonimski Antoni
Credo - analiza i interpretacja
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Curriculum vitae - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Kowal - analiza
Kowal – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Deszcz jesienny – interpretacja
Przedśpiew - analiza
Przedśpiew - interpretacja
Ars poetica - analiza
Ars poetica - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Kartoflisko - interpretacja

Stanisław Przybyszewski

Tuwim Julian
Mieszkańcy - analiza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - geneza
Wiosna. Dytyramb - analiza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - geneza
Rzecz czarnoleska - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja
Sokrates tańczący - analiza
Sokrates tańczący - interpretacja
Sitowie - analiza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - geneza
Prośba o piosenkę - analiza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - geneza
Do krytyków - analiza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - geneza

Wierzyński Kazimierz
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja
Motto - analiza i interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Kufer - analiza
Kufer - interpretacja
Kufer - geneza

Inne
Biografia Juliana Przybosia
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Główne założenia futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu
Główne cechy polskiego futuryzmu
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Poetyka „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Tematyka wierszy Przybosia





Tagi:
Partner serwisu: