Wiosna. Dytyramb - analiza ostatnidzwonek.pl
      Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Wiosna. Dytyramb - analiza

Kontrowersyjny liryk Juliana Tuwima „Wiosna” jest tekstem niezwykle ekspresyjnym, obrazoburczym i dynamicznym. Nazwanie noworodków „bękartami” i „pędrakami”, kobiet w ciąży „brzuchatymi kobyłami”, dziewczyn uprawiających seks „samicach” czy opisanie procederu wrzucania nowonarodzonych dzieci do kloak po uprzednim wyrwaniu im języków, by nie płakały, to tylko niektóre z opisanych tam sytuacji. Poprzez połączenie odważnej, seksualnej tematyki z niespotykaną do tej pory w polskiej poezji poetyką brutalizmu, wulgarności i dosłowności autor wpisał się na trwałe do grona poetów, wywołujących polemiki krytyków i dyskusje czytelników:

„Geneza i anatomia słowa, filozofia mowy lirycznej, cielesne nieomal wyczucie materii słów, walka o och temperaturę i stężenie – oto wątki i dramaty ujawnione w liryce Tuwima. Ten czarnoksięski „słowiarz” o wielu twarzach, pełen skłóconych temperamentów i pragnień, poeta, który nakłonić chciał „język giętki” do nowych zadań, swoją przygodę ze słowem rozumiał jako poszukiwanie ostatecznej jedności rzeczy i języka (…).
Obok miłosnych wyznań o urodzie polszczyzny – języka utożsamiał przecież z ojczyzną – wypowiedział wiele skarg na dotkliwą niewystarczalność i daremność każdego języka, którego bezwład próbuje przezwyciężyć słowo poetyckie.
Unikał jednoznacznych manifestów. Nie stworzył teorii języka poetyckiego. Nie formułując – poza wypowiedziami lirycznymi – program działania, rozporządzał jednak głęboko zakorzenioną świadomością własnego nowatorstwa. Podzielało owe przeświadczenia wielu krytyków. Tuwim – sądzili oni – wyraził swą osobowość liryczną w sposób nader trwały i rewolucyjny” (Andrzej Gronczewski, „Obroty Rzeczy czarnoleskiej – Julian Tuwim”, [w:] „Poeci dwudziestolecia międzywojennego. Sylwetki 2”, pod red. Ireny Maciejewskiej, Warszawa 1982, s. 358-359).

Przystępując do analizy jednego z najbardziej znanych liryków Tuwima trzeba zaklasyfikować go do jakiegoś gatunku literackiego. Z racji występującego podtytułu, będzie nim wywodzący się ze starożytności dytyramb. Cytując za „Wikipedią”, jest to:
„oda lub pieśń pochwalna o charakterze patetycznym, wzniosłym, niekiedy tragicznym; z czasem nabrał cech patetycznej poezji emocjonalnej. Współcześnie występuje zarówno w tonacji poważnej, jak i parodystycznej – prześmiewczej. W liryce starożytnej Grecji był uroczystą pieśnią ku czci Dionizosa śpiewaną przez chór z towarzyszeniem fletu i tańca. Dytyramb stanowiła "pieśń kozła", z której wywodzić się mają tragedia i komedia antyczna. Pochodzenie tragedii z dytyrambu poświadcza Arystoteles w Poetyce”.
Tuwim zmodyfikował nieco to klasyczne spojrzenie na dytyramb. Tworząc tekst „parodystyczno–prześmiewczy”, pozbawił go należnego tej pochwalnej pieśni patosu czy emocjonalności, występujących w utworach związanych z kultem greckiego boga płodności, wina, życia. Poza tym poeta zrezygnował z radosnego nastroju i optymistycznego zakończenia – warunek obecny w każdym dytyrambie. Będący według Greków połączeniem z Bogiem biologizm stał się u niego powodem zezwierzęcania człowieka, co w ostatecznym rozrachunku wywołuje w czytelniku rozżalenie, nie zaś wyzwolenie.


Tuwim stworzył także nowe odczytanie symboliki wiosny, obecnej do tej pory w kulturze jako czas budzenia się do życia po zimowej wegetacji, okres dojrzewania czy początek czegoś nowego, wzbogacił o pojmowanie wiosny jako okresu płodności, witalności, biologizmu, zwycięstwa natury i życia nad śmiercią.

Złożony z trzynastu części tekst ma nieregularną budowę. Brak takiej samej ilości wersów w zwrotce, rezygnacja z rymów czy określonej liczby sylab ma podkreślić jego tematykę – chaotyczne poddawanie się żądzom, wbrew jakimkolwiek regułom.

strona:    1    2    3  


Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Miejsce Czechowicza w literaturze
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Biografia Józefa Czechowicza
Żal - analiza i interpretacja
Sam - analiza i interpretacja
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Wit Stwosz - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja
Erotyk - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza

Jasieński Bruno
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską
But w butonierce - analiza
But w butonierce - interpretacja

Leśmian Bolesław
Dziewczyna - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Topielec - analiza
Topielec - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - geneza
W malinowym chruśniaku - analiza
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - geneza
Pan Błyszczyński - analiza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - geneza
Szewczyk - analiza
Szewczyk - interpretacja
Dusiołek - analiza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - geneza
Dwoje ludzieńków - analiza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - geneza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
Płyty Carusa - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja
La prcieuse - analiza i interpretacja
La prcieuse - geneza

Słonimski Antoni
Credo - analiza i interpretacja
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Curriculum vitae - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Kowal - analiza
Kowal – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Deszcz jesienny – interpretacja
Przedśpiew - analiza
Przedśpiew - interpretacja
Ars poetica - analiza
Ars poetica - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Kartoflisko - interpretacja

Stanisław Przybyszewski

Tuwim Julian
Mieszkańcy - analiza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - geneza
Wiosna. Dytyramb - analiza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - geneza
Rzecz czarnoleska - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja
Sokrates tańczący - analiza
Sokrates tańczący - interpretacja
Sitowie - analiza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - geneza
Prośba o piosenkę - analiza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - geneza
Do krytyków - analiza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - geneza

Wierzyński Kazimierz
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja
Motto - analiza i interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Kufer - analiza
Kufer - interpretacja
Kufer - geneza

Inne
Biografia Juliana Przybosia
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Główne założenia futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu
Główne cechy polskiego futuryzmu
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Poetyka „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Tematyka wierszy Przybosia





Tagi:
Partner serwisu: