Rzecz czarnoleska - interpretacja ostatnidzwonek.pl
      Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Rzecz czarnoleska - interpretacja

Kilka słów wstępu

Wiersz „Rzecz czarnoleska” zatytułował cały tomik Juliana Tuwima, opublikowany w 1929 roku. Tekst ten zaliczamy do utworów nurtu autotematycznego, czyli traktującego o procesie tworzenia poezji. Autor dołączył nim oraz utworami „Sitowie”, „Poezja” i „Prośba o piosenkę” do grona naszych najznakomitszych poetów: Jana Kochanowskiego („Na swoje księgi), Ignacego Krasickiego („Wstęp do bajek”), Antoniego Słonimskiego („Czarna Wiosna” i „Krzyż Południowy”), Leopolda Staffa („Ars poetica”), Bolesława Leśmiana („Zamyślenie”), Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego („O mej poezji”), Czesława Miłosza („Ars poetica”), Wisławy Szymborskiej („Radość pisania”) czy Stanisława Grochowiaka („Rozmowa o poezji”).
Wiersz Tuwima jest doskonałą ilustracją stwierdzenia Andrzeja Gronczewskiego, autora rozdziału „Obroty Rzeczy czarnoleskiej – Julian Tuwim”, opublikowanego w pozycji „Poeci dwudziestolecia międzywojennego. Sylwetki 2” pod redakcją Ireny Maciejewskiej:
„Liryka Tuwima jest wyrazem ufności i antycypacją rozczarowania. Wita ona wszystkie przemiany cywilizacyjne, ale i ostrzega przed nimi. Broni przed uniformizacją i skostnieniem doznań egzystencjalnych. Szuka gruntu czystego. Tęskni za Arkadią, w której istnieją wartości nieskażone i trwałe. Poezja ta staje się hymnem na cześć materii i „doznającego” jej człowieka. I jednocześnie – metodą ocalenia, wyostrzenia, niejako „konserwacji” tego człowieczego sensualizmu” (Warszawa 1982, s. 368).

Interpretacja

Tematyką i tytułem wiersza Julian Tuwim nawiązał do postaci wielkiego poety polskiego renesansu Jana Kochanowskiego, który przez większość swego życia mieszkał w Czarnolesie – pełnym radości miejscu umożliwiającym bliski kontakt z naturą. W takich dziełach, jak „Na lipę” czy „Na dom w Czarnolesie”, Kochanowski dziękował Bogu za to wspaniałe schronienie.


Pierwszy wers i tytuł dzieła Tuwima nawiązują także do wiersza Kamila Cypriana Norwida „Moja piosnka”, w którym romantyczny wieszcz napisał:

„Czarnoleskiej ja rzeczy
chcę – ta serce uleczy”.

Idąc za ich przykładem i upatrując w tytułowej „rzeczy czarnoleskiej” azylu i schronienia od przynależnych powojennej rzeczywistości chaosu i zamętu, Tuwim określił rolę i zadania poezji – głównego bohatera wiersza. Od tej pory miała ona – poprzez nadawanie wyrazom nowych znaczeń, a co za tym idzie odmienne pokazywanie świata - pomóc w odnalezieniu ładu i porządku, w zdefiniowaniu pierwotnego sensu, w przeniknięciu chaosu i próbie ogarnięcia go.

W takim postrzeganiu poezji widać podobieństwa międzywojennego twórcy do jego romantycznych poprzedników, autorów hasła o poetyckich żywiole, który „przypływa, otacza, nawiedzonego niepokoi dziwem”.

Samo w sobie słowo nie ma artystycznego wydźwięku, jest trywialne i proste. Zyskuje prawdę i staje się aksjomatem dopiero po umiejętnym splocie wyrazów, ich nieoczekiwanym zestawieniu, po przeistoczeniu go przez poetę, czyli po zakończeniu procesu tworzenia. Poeta wydobywa jego „prawdziwe” i „ostateczne” piękno, nadaje chaotycznemu światu porządek.

W całym procesie tworzenia pomaga pamięć o pisarstwie i dorobku twórczym renesansowego mistrza pióra, Jana Kochanowskiego, ukazującego w swoich wierszach harmonię świata. Tuwim potwierdza, iż nazwanie tego humanisty ojcem polskiej poezji i stawianie go za wzorzec do naśladowania dla innych poetów jest słuszne. Cały wiersz jest gloryfikacją twórczości Kochanowskiego, z której wyrasta polska poezja późniejszych epok i do której się odwołuje:

strona:    1    2  


Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Miejsce Czechowicza w literaturze
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Biografia Józefa Czechowicza
Żal - analiza i interpretacja
Sam - analiza i interpretacja
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Wit Stwosz - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja
Erotyk - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza

Jasieński Bruno
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską
But w butonierce - analiza
But w butonierce - interpretacja

Leśmian Bolesław
Dziewczyna - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Topielec - analiza
Topielec - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - geneza
W malinowym chruśniaku - analiza
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - geneza
Pan Błyszczyński - analiza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - geneza
Szewczyk - analiza
Szewczyk - interpretacja
Dusiołek - analiza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - geneza
Dwoje ludzieńków - analiza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - geneza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
Płyty Carusa - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja
La prcieuse - analiza i interpretacja
La prcieuse - geneza

Słonimski Antoni
Credo - analiza i interpretacja
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Curriculum vitae - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Kowal - analiza
Kowal – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Deszcz jesienny – interpretacja
Przedśpiew - analiza
Przedśpiew - interpretacja
Ars poetica - analiza
Ars poetica - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Kartoflisko - interpretacja

Stanisław Przybyszewski

Tuwim Julian
Mieszkańcy - analiza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - geneza
Wiosna. Dytyramb - analiza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - geneza
Rzecz czarnoleska - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja
Sokrates tańczący - analiza
Sokrates tańczący - interpretacja
Sitowie - analiza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - geneza
Prośba o piosenkę - analiza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - geneza
Do krytyków - analiza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - geneza

Wierzyński Kazimierz
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja
Motto - analiza i interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Kufer - analiza
Kufer - interpretacja
Kufer - geneza

Inne
Biografia Juliana Przybosia
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Główne założenia futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu
Główne cechy polskiego futuryzmu
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Poetyka „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Tematyka wierszy Przybosia





Tagi:
Partner serwisu: