Sokrates tańczący - interpretacja ostatnidzwonek.pl
      Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Sokrates tańczący - interpretacja

Kilka słów wstępu

Jeden z najważniejszych zbiorów poetyckich Juliana Tuwima, wydrukowany w Warszawie w 1920 roku i zawierający liryki poety z różnych etapów jego życia i twórczości, firmował tytułowy utwór „Sokrates tańczący”. O popularności tomu zarówno wśród krytyków, jak i czytelników, świadczy trzykrotne wznawianie druku w ciągu kolejnego dziesięciolecia od daty premiery.

[nr]W tytułowym wierszu poeta dał wyraz swojej fascynacji starożytną filozofią, którą zgłębiał podczas lektury takich dzieł, jak „Fedon” Platona, „Apologia” Ksenofonta oraz „Chmury” Arystofanesa. Tekst jest także dowodem na znajomość przez Tuwima poetyki nie tylko europejskiej, lecz także rodzimej: „Spoufalenie Tuwima z ogromnymi obszarami leksykalnymi polszczyzny było możliwe dzięki zamiłowaniu do słowników, encyklopedii, starych dykcjonarzy Knapskiego, Mączyńskiego, Lindego, rozsmakowaniu w etymologicznych subtelnościach języka, a także dzięki pracy przekładowej i biegłej znajomości kilku europejskich języków” (Jan Marx, „Skamandryci”, Warszawa 1993, s. 140).[/nr]

Interpretacja

Wiersz „Sokrates tańczący” – podobnie jak „Do krytyków”, „Prośba o piosenkę” czy „Sitowie” – jest nazywany wierszem programowym, przedstawiającym program poetycki Juliana Tuwima. Tekst jest afirmacją witalności, hedonizmu, żywiołowości (ruch, taniec), biologizmu człowieka (dziki taniec). Wszystkie te cechy moglibyśmy podciągnąć pod charakterystyczną dla twórczości poety apoteozę młodości.
[zr]„Utwory Tuwima wypełnione są bez reszty żywiołem młodości, a owa młodość nie jest u niego jedynie kategorią psychologiczno – biologiczną, lecz jest wszystkim: światopoglądem, tematem wiersza, jego „interpunkcją”, rytmem. Młodość jest więc u Tuwima równocześnie narzędziem i obiektem poznania, podmiotem i rzeczą, sytuacją społeczną i biologiczną. Fizyczna treść młodego organizmu wypełnia utwory Tuwima. Wyznacza ich sens poetycki. Określa ich kształt językowy. Tuwim odrzuca dekoracje symboliczne. Przekreśla kanony estetyki, skrępowanej tradycyjnymi nakazami. Uwalnia się od fałszu i pruderii. Opiewa doskonałość funkcjonującego organizmu. Odsłania radość cielesną, która niweluje poczucie jednostkowej samotności. Człowiek staje się tutaj atomem świata biologicznego, staje się częścią jego koniecznego nadmiaru, a jednocześnie ocala świadomość własnej całości, zyskuje swą biologiczną „godność”.
Doznanie świata jako spoistej całości, odległe jeszcze od jakichkolwiek rozpoznań intelektualnych i analitycznych, tworzy się – według Tuwima – w epoce wczesnej młodości, dzięki instynktowi biologicznemu człowieka. Dokładniej: całościowa wizja świata rodzi się wówczas dzięki fizjologii, wolnej od skażeń, dzięki fizjologii, która, manifestując się z uporczywą siłą, nie staje się jeszcze przedmiotem samowiedzy” (Andrzej Gronczewski, „Obroty Rzeczy czarnoleskiej – Julian Tuwim”
, [w:] „Poeci dwudziestolecia międzywojennego. Sylwetki 2”, pod red. Ireny Maciejewskiej, Warszawa 1982, s. 358-359).[/zr]
Julian Tuwim sięgnął po motyw znanego ze starożytnej filozofii Sokratesa, jednego z największych filozofów w dziejach ludzkości. Dając wyraz swej nonszalancji i luźnego odbierania klasycznych wzorów, poeta odciął się jednak od kopiowanego wielokrotnie, powszechnie obowiązującego wizerunku mędrca. Modyfikując nieco opowieść o antycznym bohaterze i pokazując nieznane oblicze Sokratesa, poeta ukazał go jako homo ludens, czyli człowieka bawiącego się.


W wierszu Tuwima starożytny autor stwierdzenia, iż cnota jest wartością najwyższą, nie jest nobliwym staruszkiem posługującym się wyszukanym językiem i dającym na każdym kroku przykłady swej erudycji i oczytania. Przeciwnie - antyczny myśliciel spędza całe dnie na wychwalaniu i smakowaniu życia w całej jego urodzie i krasie. Nie mogąc już znieść nudy i przewidywalności pomnikowej egzystencji, posunięty w latach Sokrates przestaje być sławionym przez wszystkich posągiem i – chcąc w końcu zaznać trochę przyjemności swobody – zaczyna realizować swoje marzenia.

strona:    1    2  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteś gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Miejsce Czechowicza w literaturze
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Biografia Józefa Czechowicza
Sam - analiza i interpretacja
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja
Żal - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja
Wit Stwosz - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Erotyk - interpretacja i analiza
Powrót - interpretacja i analiza
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja

Jasieński Bruno
But w butonierce - analiza
But w butonierce - interpretacja
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską

Leśmian Bolesław
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - geneza
Pan Błyszczyński - analiza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - geneza
Szewczyk - analiza
Szewczyk - interpretacja
Dusiołek - analiza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - geneza
Dwoje ludzieńków - analiza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - geneza
Dziewczyna - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Topielec - analiza
Topielec - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - geneza
W malinowym chruśniaku - analiza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
La prcieuse - analiza i interpretacja
La prcieuse - geneza
Płyty Carusa - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja

Słonimski Antoni
Credo - analiza i interpretacja
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Przedśpiew - analiza
Przedśpiew - interpretacja
Ars poetica - analiza
Ars poetica - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Kartoflisko - interpretacja
Curriculum vitae - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Kowal - analiza
Kowal – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Deszcz jesienny – interpretacja

Stanisław Przybyszewski

Tuwim Julian
Sokrates tańczący - analiza
Sokrates tańczący - interpretacja
Sitowie - analiza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - geneza
Prośba o piosenkę - analiza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - geneza
Do krytyków - analiza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - geneza
Mieszkańcy - analiza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - geneza
Wiosna. Dytyramb - analiza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - geneza
Rzecz czarnoleska - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja

Wierzyński Kazimierz
Kufer - interpretacja
Kufer - geneza
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja
Motto - analiza i interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Kufer - analiza

Inne
Główne cechy polskiego futuryzmu
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Poetyka „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Tematyka wierszy Przybosia
Biografia Juliana Przybosia
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Główne założenia futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu





Tagi: