Dwudziestolecie miedzywojenne | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Dwudziestolecie miedzywojenne

Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Wiersz „Kryzys w branży szarlatanów” autorstwa Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego został opublikowany w 1935 roku na łamach czasopisma „Środki Literackie”. Wówczas to poeta żył i pisał w Wilnie, gdzie osiedlił się z rodziną. W swoich utworach zwykł Gałczyński nawiązywać do miast, w których mieszkał. Bezsprzecznie atmosfera przedwojennego, polskiego Wilna jest wręcz namacalna w „Kryzysie w branży szarlatanów”. Ponadto w utworze tym odnaleźć możemy inne znaki rozpoznawalne twórczości Gałczyńskiego, takie jak nawiązania do kultury jarmarcznej, folkloru małomiasteczkowego oraz piosenki ulicznej.

Z charakterystyczną dla stylu polskiego poety ironią mamy do czynienia już w samym tytule utworu. Sugeruje on bowiem, że istnieje coś takiego, jak „branża szarlatanów”. Przecież dla większości ludzi znachor, jasnowidz, wróżka czy czarodziej to nie zawód, a już z pewnością ciężko mówić o całej „branży szarlatanów”, a zwłaszcza w czasach przedwojennych. Już po przeanalizowaniu samego tytułu możemy dojść do bardzo ważnego wniosku. Otóż w podobny sposób społeczeństwo postrzega artystów. Tak jak w przypadku szarlatanów, nikt nie potrafi wytłumaczyć skąd biorą się ich wybitne zdolności. Ponadto efekty pracy obydwu grup nie służą praktycznym celom, lecz są umowne, niematerialne. Niewielu dostrzega ciężką pracę tkwiącą za wyprodukowaniem „lalki od miłości” czy napisaniem wiersza. Zdaniem Gałczyńskiego poetów można śmiało przyrównywać do szarlatanów.

W utworze poeta zarysował obraz pustoszejącego targowiska. Gdzieś na uboczu, pod mostkiem, swojego kramiku nie zamknął jeszcze ubogi szarlatan, któremu wyraźnie nie idzie interes. Mężczyzna bezskutecznie oferuje przechodniom swoje niecodzienne wyroby: „lalki od miłości”, „maści od samotności”, „Polikarpa kość”, „ocet siedmiu złodziei”, „babiloński kleik”, „poudre de pourlimpompim”. Nie są to artykuły, z którymi spotykamy się na co dzień. Wytworzenie ich wymagało specjalnych, a wręcz nadzwyczajnych umiejętności, jednak żaden z klientów nawet nie spojrzał na nie. W podobnej sytuacji znajdują się artyści, których sztuki nikt nie rozumie, a im samym odmawia się talentu i określa mianem nierobów. Szarlatan z wiersza Gałczyńskiego jest człowiekiem ubogim, schorowanym i zdesperowanym. Mimo nawoływań „kupcie u mnie cokolwiek”, nikt nie interesuje się jego stoiskiem. Mężczyzna cierpi na febrę, przez co nieustannie dygoce od samego rana. Nie poddaje się jednak, i wciąż próbuje nagonić sobie klientów rymowanymi okrzykami.


Utwór kończy się niejako modlitwą poety do Najświętszej Panny, by miała w opiece szarlatanów, by nie pomarzli zimą jak wróble. W ostatnich wersach utworu uwidacznia się wielka sympatia Gałczyńskiego do ulicznego folkloru, handlarzy, jasnowidzów, cyrkowców i wszystkich tych, którzy stanowili o niepowtarzalnym klimacie i zgiełku polskich miast.

„Kryzys w branży szarlatanów” to świetny przykład liryki sytuacyjnej z elementami narracji. W utworze znajdziemy także wypowiedź głównego bohatera, który zwraca się do przechodniów zachwalając swoje towary. W ostatnich trzech wersach wiersza do głosu dochodzi także podmiot liryczny, który dotychczas koncentrował się na opisywaniu sytuacji lirycznej.

Utwór nie został podzielony przez Gałczyńskiego na strofy. Zamiast tego możemy doliczyć się w nim dwudziestu czterech wersów, które z kolei możemy pogrupować pod względem rymu, budowy i tematu na osiem trójwersów. Przeważnie każdy z wersów zbudowany jest na siedmiu lub sześciu sylabach, poza ostatnim, który składa się z dziesięciu sylab.



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Czechowicz Józef
Biografia Józefa Czechowicza
Wstęp do twórczości Józefa Czechowicza
Charakterystyka twórczości Józefa Czechowicza
Miejsce Czechowicza w literaturze
modlitwa żałobna - analiza i interpretacja
Sam - analiza i interpretacja
Żal - analiza i interpretacja

Gałczyński Konstanty Ildefons
Kryzys w branży szarlatanów - analiza i interpretacja
Serwus, madonna - analiza i interpretacja
Niobe - analiza i interpretacja
Pieśń o żołnierzach z Westerplatte - analiza i interpretacja
Zaczarowana dorożka - analiza i interpretacja
Prośba o wyspy szczęśliwe - analiza i interpretacja
Spotkanie z matką - analiza i interpretacja
Wit Stwosz - analiza i interpretacja

Iwaszkiewicz Jarosław
Powrót - interpretacja i analiza
Erotyk - interpretacja i analiza
Źródło Aretuzy - analiza i interpretacja

Jasieński Bruno
But w butonierce - interpretacja
But w butonierce - analiza
JEDNODŃUWKA FUTURYSTUW mańifesty futuryzmu polskiego wydańe nadzwyczajne na całą Żeczpospolitą Polską

Leśmian Bolesław
W malinowym chruśniaku - geneza
W malinowym chruśniaku - interpretacja
W malinowym chruśniaku - analiza
Urszula Kochanowska - geneza
Urszula Kochanowska - interpretacja
Urszula Kochanowska - analiza
Topielec - interpretacja
Topielec - analiza
Dziewczyna - interpretacja
Dziewczyna - analiza
Dwoje ludzieńków - geneza
Dwoje ludzieńków - interpretacja
Dwoje ludzieńków - analiza
Dusiołek - geneza
Dusiołek - interpretacja
Dusiołek - analiza
Szewczyk - interpretacja
Szewczyk - analiza
Pan Błyszczyński - geneza
Pan Błyszczyński - interpretacja
Pan Błyszczyński - analiza

Pawlikowska-Jasnorzewska Maria
La précieuse - geneza
La précieuse - analiza i interpretacja
Miłość - analiza i interpretacja
Płyty Carusa - analiza i interpretacja

Staff Leopold
Przedśpiew - interpretacja
Przedśpiew - analiza
Deszcz jesienny – interpretacja
Deszcz jesienny – analiza
Kowal – interpretacja
Kowal - analiza
Wysokie drzewa - interpretacja
Wysokie drzewa - analiza
Curriculum vitae - interpretacja
Curriculum vitae - analiza
Kartoflisko - interpretacja
Kartoflisko - analiza
Ars poetica - interpretacja
Ars poetica - analiza

Słonimski Antoni
Smutno mi Boże - analiza i interpretacja
Credo - analiza i interpretacja

Tuwim Julian
Sokrates tańczący - interpretacja
Sokrates tańczący - analiza
Rzecz czarnoleska - interpretacja
Rzecz czarnoleska - analiza
Wiosna. Dytyramb - geneza
Wiosna. Dytyramb - interpretacja
Wiosna. Dytyramb - analiza
Mieszkańcy - geneza
Mieszkańcy - interpretacja
Mieszkańcy - analiza
Do krytyków - geneza
Do krytyków - interpretacja
Do krytyków - analiza
Prośba o piosenkę - geneza
Prośba o piosenkę - interpretacja
Prośba o piosenkę - analiza
Sitowie - geneza
Sitowie - interpretacja
Sitowie - analiza

Wierzyński Kazimierz
Kufer - geneza
Kufer - interpretacja
Kufer - analiza
Zielono mam w głowie - interpretacja
Zielono mam w głowie - analiza
Motto - analiza i interpretacja
Lewa kieszeń - analiza i interpretacja

Inne
Język poetycki dwudziestolecia międzywojennego
Główne cechy polskiego futuryzmu
Fazy rozwoju futuryzmu
Główne założenia futuryzmu
Powstanie i rozwój awangardy krakowskiej
Program i poetyka awangardy krakowskiej
Biografia Czesława Miłosza do 1936 roku
Przemiany poetyckie na początku lat 30. XX wieku
Charakterystyka pierwszego okresu twórczości Czesława Miłosza (Trzy zimy)
Biografia Juliana Przybosia
Tematyka wierszy Przybosia
Charakterystyka twórczości Juliana Przybosia do 1939
Powstanie i rozwój „Żagarów”
Ideowe podłoże „Żagarów”
Poetyka „Żagarów”





Tagi: